Onkogenler

Hücre çoğalması ve farklılaşması üzerinde etkili olan genlerdir. Normal şartlarda, genetik değişimlerin gözlenmediği durumlarda bu yapılara proto-onkogenler adı verilir. Fonksiyonel değişikliğe neden olan mutasyonların gözlenmesi durumunda ise onkogen olarak adlandırılırlar ve aşırı hücre çoğalmasına neden olurlar. Onkogenler dominant karakterde hareket etme eğilimindedirler. Bu nedenle, anne ve babadan gelen allellerden sadece bir tanesinde dahi mutasyon oluşması hücrenin aşırı çoğalması ve buna bağlı olarak kanser gelişmesi için yeterlidir.


Onkogen Aktivasyonu


Proto-onkogenler farklı yollarla aktive olabilirler. Bu aktivasyon; yapısal olarak değişikliğe uğramamış fonksiyonel bir proteinin kantitatif (nicel) olarak artmış üretimi ile meydana gelebilir. Diğer aktivasyon mekanizması ise protein üretiminde artışın görülmediği kalitatif (nitel) değişikliklerdir. Bu mekanizmada; bir mutasyon sonucunda modifiye bir proteinin üretilmesi veya kromozomal bir değişiklik sonucunda meydana gelen kimerik bir gen tarafından üretilen yeni bir protein etken olabilir. Bu değişiklikler dominant karakterde olup bir genin sadece tek allelinde gözlenir.

  • Nokta mutasyon
  • Amplifikasyon artışı (overekspresyon)
  • Gen aktivasyonu
  • Gen füzyonu (yeni kimerik gen

 

Onkogen Amplifikasyonları
Lösemi ve Lenfomalarda Gözlenen
Translokasyonlar (Tirozin kinazlar ve diğer genler)
Lösemi ve Lenfomalarda Gözlenen
Translokasyonlar (Transkripsiyon kontrol genleri)
     


Solid Doku Kanserlerinde
Gözlenen Translokasyonlar
Solid Doku Kanserlerinde
Gözlenen Kromozomal Anomaliler